bởi Tuấn – Vua Cồn
Hunter Valley ở bang New South Wales, phía tây bắc thành phố Newcastle, là vùng vang lâu đời nhất nước Úc. Vùng nổi tiếng nhất với Semillon hái sớm, độ cồn thấp, để lâu năm chuyển sang mùi bánh mì nướng, mật ong; Shiraz ở đây thì vừa phải, mềm, không đậm như Barossa. New South Wales là bang làm vang lớn thứ hai nước Úc, có 8 khu vang, ngoài Hunter còn Riverina, Mudgee, Orange, Canberra District, Tumbarumba…
Mục lục
- New South Wales: nơi nước Úc bắt đầu trồng nho
- 8 khu vang của New South Wales
- Hunter Valley: nóng, ẩm, mà vẫn làm được vang thanh
- Semillon Hunter: vì sao độ cồn chỉ khoảng 10–11%
- Shiraz Hunter: vừa người, không đậm kiểu Barossa
- Ngoài Hunter: Orange, Mudgee và Riverina
- Câu hỏi thường gặp
- Hunter Valley ở đâu?
- Vang Hunter Valley nổi tiếng với giống nho nào?
- Vì sao Semillon Hunter Valley ít cồn?
- New South Wales có những vùng vang nào?
- Vang Hunter Valley khác vang Barossa thế nào?
Khách mua rượu vang Úc thường nhớ Nam Úc với Penfolds, Barossa. New South Wales ít được nói tới, dù đây là nơi nước Úc bắt đầu trồng nho và hiện vẫn làm ra lượng vang rất lớn. Bài tổng quan các vùng Úc đã có ở rượu vang Úc nhập khẩu; bài này đi sâu Hunter Valley và các khu còn lại của bang, kèm chai đang có trên kệ bên mình.
New South Wales: nơi nước Úc bắt đầu trồng nho
Theo Wikipedia, vườn nho đầu tiên của nước Úc được ghi lại năm 1791, trong khu vườn của thống đốc Arthur Phillip ở Sydney. Đất quanh Sydney không hợp, nên nghề trồng nho dịch dần lên phía bắc, tới thung lũng sông Hunter. Năm 1824, James Busby, người hay được gọi là cha đẻ ngành vang Úc, được cấp 800 ha đất dọc sông Hunter. Năm 1831 ông đi châu Âu gom hơn 600 mẫu cành nho mang về.
Ngày nay New South Wales là bang làm vang lớn thứ hai nước Úc, sau Nam Úc. Mudgee trồng nho từ năm 1858. Ở Hunter, gia đình McWilliam mua lại Mount Pleasant năm 1931; Cabernet Sauvignon được trồng ở đây lần đầu năm 1963, và chai Chardonnay năm 1971 của Murray Tyrrell là một trong những Chardonnay thương mại thành công sớm nhất của Úc.
8 khu vang của New South Wales
| Khu (zone) | Các vùng | Nổi tiếng với |
|---|---|---|
| Hunter Valley | Hunter, với các tiểu vùng Upper Hunter Valley, Broke Fordwich, Pokolbin | Semillon, Shiraz, Chardonnay, Verdelho |
| Big Rivers | Riverina, Perricoota, Murray Darling và Swan Hill (hai vùng sau chia với Victoria) | Vang tưới tiêu sản lượng lớn, giá mềm |
| Central Ranges | Mudgee, Orange, Cowra | Orange vùng cao mát; Mudgee vang đỏ; Cowra Chardonnay |
| Southern New South Wales | Canberra District, Gundagai, Hilltops, Tumbarumba | Riesling, Shiraz vùng mát; Tumbarumba cho vang sủi, Chardonnay |
| South Coast | Shoalhaven Coast, Southern Highlands | Nhà làm nhỏ, vang vùng mát |
| Northern Rivers | Hastings River | Vùng nhỏ ven biển |
| Northern Slopes | New England Australia | Vùng cao phía bắc |
| Western Plains | Chưa có vùng con | Diện tích nhỏ |
Trên nhãn, chai pha nho từ nhiều vùng của bang có thể chỉ ghi “New South Wales”, hoặc rộng hơn nữa là “South Eastern Australia” khi nho lấy từ cả New South Wales, Victoria, Nam Úc. Ghi càng hẹp (Hunter Valley, Orange) thì nho càng đúng một nơi.
Hunter Valley: nóng, ẩm, mà vẫn làm được vang thanh
Theo Wine Australia, khu Hunter Valley có 2.605 ha nho, các giống chính là Shiraz, Semillon, Chardonnay và Verdelho. Khí hậu ấm và ẩm, mưa nhiều vào mùa hè, điều nghe có vẻ không hợp trồng nho. Nhưng mây che, độ ẩm và gió biển nhẹ từ Thái Bình Dương làm dịu cái nóng, nên nho chín vừa phải. Vùng thuộc loại gần Sydney nhất, khoảng hai giờ lái xe, nên cũng là điểm du lịch vang đông khách.
Tyrrell’s, Mount Pleasant (nhà McWilliam’s), Drayton, Tulloch là những cái tên gắn với vùng từ lâu. Tyrrell’s có chai Vat 1 Semillon rất nổi tiếng, còn Mount Pleasant có vườn Old Hill trồng từ năm 1880, đúng như tên chai Mount Pleasant 1880 Vines Old Hill Vineyard Shiraz.
Semillon Hunter: vì sao độ cồn chỉ khoảng 10–11%
Đây là điểm riêng nhất của vùng. Người làm vang hái Semillon sớm, khi nho còn hơi xanh, để giữ độ chua. Wikipedia ghi Semillon Hunter thường khô, độ cồn thấp, nhiều chai dưới 10–11%, gần như không ủ gỗ. Lúc trẻ vang rất nhạt màu, mùi chanh, cỏ, vị chua sắc, uống có khi thấy “gầy”.
Để trong chai vài năm thì khác hẳn: Wine Australia tả là ra mùi bánh mì nướng, kem chanh, rất khó nhận ra là cùng một chai lúc mới. Đây là một trong số ít vang trắng khô không qua gỗ mà vẫn để được lâu. Nếu mua Semillon Hunter để uống ngay, hợp món cá, hải sản, gỏi cuốn; nếu muốn thử Semillon đã “lên tuổi”, nên hỏi bên mình chai có niên vụ cũ.
Ở trên kệ: Mount Pleasant Elizabeth Semillon (845.000đ) và Tyrrell’S Vat 1 Semillon (2.333.000đ). Muốn so sánh với Semillon pha Sauvignon Blanc kiểu dễ uống hơn thì có Tyrrell’s Old Winery Semillon Sauvignon Blanc (610.000đ). Các giống khác của Úc xem thêm ở trang Semillon.
Shiraz Hunter: vừa người, không đậm kiểu Barossa
Wine Australia gọi Shiraz là giống nho đỏ xuất sắc nhất của Hunter. Shiraz Hunter trẻ thường vừa phải, mùi quả mọng đỏ và đen, gia vị, tannin mềm; để lâu ra mùi đất, da thuộc, vị mượt. Người quen uống Shiraz Barossa đậm, nhiều cồn sẽ thấy Hunter nhẹ và thanh hơn hẳn, hợp bữa cơm Việt hơn.
Chai đang có: Mount Henry Shiraz Pinot Noir (1.180.000đ), một kiểu phối Shiraz với Pinot Noir khá lạ; Tyrrell’s Wine Vat 8 Shiraz Cabernet (2.580.000đ); và chai cao nhất của nhóm là Mount Pleasant 1880 Vines Old Hill Vineyard Shiraz (4.500.000đ) từ vườn gốc già.
Ngoài Hunter: Orange, Mudgee và Riverina
Orange có vườn ở độ cao 600–1.050 m, là một trong những vùng mát nhất bang, hợp Chardonnay, Sauvignon Blanc, Pinot Noir. Trên kệ có Logan Weemala Pinot Noir (710.000đ), nho từ Mudgee và Orange theo dữ liệu web. Mudgee nằm cạnh, ấm hơn, nổi về vang đỏ.
Riverina quanh thành phố Griffith, dọc sông Murrumbidgee, là vùng tưới tiêu làm ra phần lớn vang giá mềm của bang. Nhà De Bortoli đặt cơ sở ở đây; ngoài vang uống hằng ngày, nhà này nổi tiếng thế giới với Noble One, một vang ngọt từ Semillon nhiễm nấm quý. Chai Riverina dễ mua trên kệ: Rượu vang De Bortoli DB Selection Shiraz (440.000đ) và Rượu vang De Bortoli DB Selection Chardonnay (400.000đ). Nhóm vang ghi chung “New South Wales” có McWilliams Markview Shiraz (450.000đ).
| Muốn uống | Chọn vùng | Chai gợi ý trên kệ |
|---|---|---|
| Vang trắng khô, chua sắc, ít cồn, ăn hải sản | Hunter Valley | Mount Pleasant Elizabeth Semillon |
| Vang đỏ vừa, mềm, ăn cơm nhà | Hunter Valley | Tyrrell’s Wine Vat 8 Shiraz Cabernet |
| Pinot Noir vùng mát | Orange, Mudgee | Logan Weemala Pinot Noir |
| Vang tiệc đông người, giá mềm | Riverina | De Bortoli DB Selection Shiraz |
Tóm lại, New South Wales là bang làm vang lâu đời nhất nước Úc, Hunter Valley mạnh nhất ở Semillon ít cồn và Shiraz vừa phải, Orange cho vang vùng mát, Riverina lo phần vang uống hằng ngày. Toàn bộ vang Hunter đang có lọc ở trang vùng Hunter Valley. Cần chọn chai theo món, nhắn Zalo 038.737.6666 hoặc ghé 38 Trần Cung, Nghĩa Đô, Cầu Giấy, Hà Nội.
Câu hỏi thường gặp
Hunter Valley ở đâu?
Ở bang New South Wales, phía tây bắc thành phố Newcastle, cách Sydney khoảng hai giờ lái xe. Khu Hunter Valley gồm vùng Hunter với các tiểu vùng Upper Hunter Valley, Broke Fordwich và Pokolbin.
Vang Hunter Valley nổi tiếng với giống nho nào?
Semillon là đặc sản: hái sớm, độ cồn thấp, để lâu ra mùi bánh mì nướng. Shiraz là giống đỏ chủ lực, vang vừa phải, mềm. Ngoài ra có Chardonnay và Verdelho.
Vì sao Semillon Hunter Valley ít cồn?
Vì nho được hái sớm khi còn hơi xanh để giữ độ chua. Nhiều chai chỉ khoảng 10–11% cồn, khô, không qua gỗ.
New South Wales có những vùng vang nào?
Bang có 8 khu: Hunter Valley, Big Rivers (Riverina, Murray Darling…), Central Ranges (Mudgee, Orange, Cowra), Southern New South Wales (Canberra District, Hilltops, Tumbarumba, Gundagai), South Coast, Northern Rivers, Northern Slopes và Western Plains.
Vang Hunter Valley khác vang Barossa thế nào?
Shiraz Hunter thường nhẹ, mềm, thanh hơn; Shiraz Barossa đậm, nhiều quả chín và cồn hơn. Hunter còn nổi về vang trắng Semillon, điều Barossa không có.
