bởi Tuấn – Vua Cồn
Whisky và xì gà hợp nhau khi độ đậm của hai bên ngang nhau. Nguyên tắc chính khi ghép whisky với xì gà là so độ đậm: xì gà nhẹ đi với whisky nhẹ, xì gà đậm đi với whisky đậm, để không bên nào át bên nào. Bourbon là lựa chọn an toàn nhất vì vị caramel, vani, gỗ đốt dễ hợp với lá thuốc. Whisky ủ thùng sherry hợp xì gà đậm có vị ngọt; whisky khói nặng dễ lấn xì gà nhẹ.
Mục lục
- Whisky và xì gà: nguyên tắc đầu tiên là so độ đậm
- Từng kiểu whisky hợp xì gà nào
- Những chai hãng làm riêng để đi với xì gà
- Vài chai quen để thử
- Dùng thế nào cho đúng
- Câu hỏi thường gặp
- Xì gà uống với rượu gì hợp?
- Whisky khói có hợp xì gà không?
- Cigar malt là gì?
- Uống cognac với xì gà được không?
- Có nên cho đá vào whisky khi hút xì gà?
Bài này viết cho người đã trên 18 tuổi và đã có thói quen hút xì gà, muốn chọn rượu whisky đi kèm cho hợp. Bên mình không khuyến khích ai bắt đầu hút: thuốc lá ở mọi dạng đều có hại cho sức khoẻ, và luật Việt Nam cấm hút ở nhiều nơi công cộng. Phần dưới nói nguyên tắc ghép, từng kiểu whisky hợp loại xì gà nào, những chai hãng làm riêng cho việc này, và vài lưu ý khi dùng.
Whisky và xì gà: nguyên tắc đầu tiên là so độ đậm
Tạp chí Whisky Advocate gọi đây là “luật số một”: khớp body của điếu xì gà với body của ly rượu. Xì gà đậm thường hợp whisky đậm; xì gà nhẹ hợp whisky nhẹ. Lệch một bên là bên kia chìm mất, hoặc tệ hơn, ly rượu nhẹ làm lộ vị gắt của điếu thuốc đậm. Khái niệm body của whisky bên mình đã giải thích ở bài body trong whisky là gì.
Luật này giúp tránh cặp hỏng, nhưng chưa chắc tìm ra cặp hay. Nhiều cặp ngon đến từ chỗ bổ sung: vị đắng, vị đất của lá thuốc cần chút ngọt từ rượu; ngược lại, rượu ngọt được lá thuốc thêm chiều sâu. Một điều nữa: vị xì gà đổi dần từ đầu đến cuối điếu, nên cặp hợp ở đoạn đầu chưa chắc còn hợp ở đoạn cuối.
Từng kiểu whisky hợp xì gà nào
| Kiểu rượu | Hợp với xì gà | Vì sao |
|---|---|---|
| Bourbon | Gần như mọi mức, nhất là xì gà vừa đến đậm | Caramel, mật ong, hạt, gỗ đốt bổ sung vị da, vị bánh nướng của lá thuốc |
| Scotch ủ thùng sherry | Đậm, có vị ngọt, cacao | Trái cây khô, gia vị của rượu gặp vị ngọt của lá |
| Scotch khói Islay | Đậm, nhiều đất | Hai bên cùng mạnh; với xì gà nhẹ thì khói dễ lấn |
| Single malt nhẹ (Lowland, nhiều Speyside) | Nhẹ đến vừa | Không át hương nhẹ của điếu thuốc |
| Irish, Canadian pha trộn | Nhẹ đến vừa; xì gà có vị cà phê | Rượu mượt, nhẹ; Irish whiskey vốn hợp cà phê |
| Cognac XO | Đậm, có vị da, cacao | Cognac già có mùi hạt, gỗ đứng vững cạnh lá thuốc |
Theo Whisky Advocate, nếu không biết điếu xì gà là loại gì và quầy có rượu gì, cứ gọi bourbon trước. Tennessee whiskey lọc qua than nên mượt hơn, thường hợp điếu nhẹ hơn. Rượu trắng như gin, vodka thì không hỏng cặp nhưng cũng hiếm khi tạo ra gì đặc biệt. Bên mình gom các chai bourbon ở mục whisky bourbon.
Những chai hãng làm riêng để đi với xì gà
Vài hãng ra hẳn những chai đặt tên theo xì gà. Bên mình đang có ba chai như vậy:
| Chai | Loại | Thông tin | Giá |
|---|---|---|---|
| Dalmore Cigar Malt Reserve Highland Single Malt Scotch Whisky | Highland single malt | Hãng đặt tên Cigar Malt | 3.200.000đ |
| Tamdhu Cigar Malt III | Speyside single malt | Bản thứ ba của dòng Cigar Malt | 10.300.000đ |
| Frapin Cigar Blend | Cognac XO, Grande Champagne | Trang hãng ghi Cigar Blend XO; nhà Frapin trồng nho 240ha ở Grande Champagne | 4.530.000đ |
Tên gọi là cách hãng gợi ý cách dùng, không phải điều kiện. Một chai Cigar Malt vẫn uống riêng được, và một chai bourbon bình thường vẫn có thể là cặp hợp nhất với điếu của bạn.
Vài chai quen để thử
| Chai | Kiểu | Thử với | Giá |
|---|---|---|---|
| Woodford Reserve Bourbon | Bourbon | Xì gà vừa đến đậm | 1.550.000đ |
| Macallan 12 năm – Sherry Oak Speyside Single Malt Scotch Whisky | Scotch thùng sherry | Xì gà đậm có vị ngọt | 2.700.000đ |
| Lagavulin 16 năm Whisky khói | Scotch khói Islay | Xì gà đậm, nhiều đất | 2.350.000đ |
| Auchentoshan 12 năm | Lowland, chưng 3 lần | Xì gà nhẹ | 1.150.000đ |
Dùng thế nào cho đúng
Rót ít, nhấp nhỏ, uống chậm theo nhịp điếu thuốc. Một điếu xì gà cỡ lớn có thể kéo dài khá lâu, đừng để ly rượu đi nhanh hơn điếu thuốc. Đặt một ly nước lọc bên cạnh để tráng miệng giữa các ngụm. Đá nhiều làm lạnh lưỡi và loãng rượu, khó cảm được vị; nếu cần, nhỏ vài giọt nước là đủ.
Khói xì gà không hít vào phổi. Cắt điếu cho đúng để rút khói đều, bên mình có bài cách cắt xì gà. Chọn chỗ được phép hút, có thông gió, tránh xa người không hút, trẻ em và phụ nữ mang thai. Quy định về chỗ được hút và chuyện mua bán xì gà ở Việt Nam, xem bài bán xì gà có bị cấm không. Đã uống rượu thì không lái xe.
Tóm lại, ghép whisky với xì gà bắt đầu bằng việc so độ đậm, rồi tìm điểm bổ sung: bourbon an toàn nhất, sherry cho điếu ngọt đậm, khói cho điếu mạnh, rượu nhẹ cho điếu nhẹ. Thử, ghi lại, và đổi khi vị điếu thuốc đổi. Muốn hỏi chai cho một điếu cụ thể, nhắn Zalo 038.737.6666 hoặc ghé 38 Trần Cung, Nghĩa Đô, Cầu Giấy, Hà Nội.
Câu hỏi thường gặp
Xì gà uống với rượu gì hợp?
Rượu màu nâu ủ gỗ thường hợp nhất: bourbon, Scotch ủ sherry, cognac, rum ủ lâu. Nguyên tắc là khớp độ đậm của rượu với độ đậm của điếu xì gà.
Whisky khói có hợp xì gà không?
Hợp với xì gà đậm, nhiều vị đất. Với điếu nhẹ, khói than bùn dễ lấn hết hương của lá thuốc.
Cigar malt là gì?
Là tên một số hãng đặt cho chai whisky họ làm để đi cùng xì gà, ví dụ Dalmore Cigar Malt Reserve, Tamdhu Cigar Malt. Tên chỉ là gợi ý cách dùng, không phải một loại whisky theo luật.
Uống cognac với xì gà được không?
Được, đây là cặp truyền thống. Cognac trẻ, nhiều hoa quả hợp điếu nhẹ; cognac XO có mùi hạt, gỗ hợp điếu đậm có vị da, cacao.
Có nên cho đá vào whisky khi hút xì gà?
Không nên nhiều. Đá làm lạnh lưỡi và loãng rượu nên khó cảm vị; nếu muốn dịu bớt, nhỏ vài giọt nước lọc.
