Whisky Đài Loan

Từ độc quyền nhà nước tới nhà máy whisky đầu tiên

Cho tới năm 2002, việc làm rượu ở Đài Loan nằm trong tay công ty thuốc lá và rượu nhà nước TTL. Khi Đài Loan vào WTO năm 2002, lệnh cấm nấu rượu tư nhân được bỏ. Tập đoàn King Car xây nhà máy ở thị trấn Viên Sơn (Yuanshan), Nghi Lan, năm 2005. Đây là nhà máy whisky đầu tiên của đảo. Tên Kavalan lấy từ tên cũ của vùng đồng bằng Nghi Lan.

Mẻ rượu đầu chảy khỏi nồi ngày 11 tháng 3 năm 2006. Kavalan Classic, chai đầu tiên, ra ngày 4 tháng 12 năm 2008. Tức là chỉ hơn hai năm sau mẻ cất đầu, hãng đã có rượu đủ chín để bán, điều mà ở Scotland hiếm ai làm được.

Khí hậu nóng làm rượu chín nhanh

Nghi Lan có khí hậu cận nhiệt đới. Kho ủ của Kavalan không có điều hoà, hơi nóng và độ ẩm đẩy rượu ngấm vào gỗ nhanh. Các nguồn viết về whisky Đài Loan đều nói rượu ở đây chín nhanh gấp hai tới ba lần ở Scotland: một chai ủ bốn đến sáu năm có thể cho vị gần với Scotch 12 đến 18 năm.

Vì thế phần lớn chai Kavalan không ghi tuổi. Đừng lấy thói quen đọc Scotch ("chai 12 năm phải ngon hơn chai không tuổi") để so với Kavalan; ở đây loại thùng ủ quan trọng hơn con số năm. Vị chung của nhà máy là trái cây nhiệt đới, vani, mật ong.

Đọc dòng Kavalan theo thùng

Tên chai Kavalan gần như luôn nói loại thùng, nên bạn chọn theo thùng là nhanh nhất:

• Classic và Distillery Select No.1: rượu pha từ nhiều thùng, 40%, dễ uống nhất.
• Ex-Bourbon Oak 2.850.000đ: ủ thùng từng chứa bourbon, nhẹ, vani, 46%.
• Sherry Oak 2.850.000đ và Triple Sherry Cask 2.380.000đ: thùng sherry, đậm nho khô và quả sấy.
• Concertmaster: ủ thùng sồi Mỹ rồi hoàn thiện trong thùng port Bồ Đào Nha.
• King Car Conductor 2.850.000đ: mang tên tập đoàn mẹ, 46%.

Hai loại thùng gỗ hay gặp nhất được giải thích trong bài so sánh hai loại thùng gỗ phổ biến.

Ba bậc độ cồn trên kệ

Nhìn cột độ cồn trong bảng giá là chia được dòng Kavalan thành ba bậc. Bậc 40% gồm Classic, Distillery Select No.1, Concertmaster và Triple Sherry Cask: rượu đã pha loãng về mức phổ thông, uống trơn dễ, hợp người mới. Bậc 46% gồm Sherry Oak, Ex-Bourbon Oak và King Car Conductor: đậm hơn, mùi gỗ rõ hơn, uống trơn sẽ thấy cay nhẹ ở cuối, thêm một hai giọt nước là dịu. Bậc trên 58% là Solist. Giá cũng tăng theo đúng ba bậc đó, nên nếu ngân sách vừa phải, bạn chọn bậc trước rồi mới chọn thùng.

Tên các dòng cũng dễ nhớ nếu để ý: Concertmaster là người chơi vĩ cầm chính, Conductor là nhạc trưởng, Solist là nghệ sĩ độc tấu. Kavalan đặt tên cả dòng theo dàn nhạc, và chai Solist đúng là "chơi một mình": một thùng, không pha.

Solist: rượu một thùng, không pha nước

Solist là dòng cao nhất trên web. Mỗi chai lấy từ đúng một thùng và đóng ở nồng độ thùng, không pha loãng; mức cồn của dòng này thường từ 50% trở lên. Hai chai bên mình đang bán là Solist Fino Sherry (58,6%) và Solist Vinho 3.450.000đ (58%), ủ thùng từng chứa vang. Vì là rượu một thùng, mỗi lô có số thùng riêng và vị lệch nhau đôi chút. Uống Solist nên thêm vài giọt nước, rượu sẽ mở mùi hơn. Các chai nồng độ thùng khác có trong mục cask strength.

Omar và các nhà máy khác ở Đài Loan

Nhà máy thứ hai làm single malt là Nam Đầu (Nantou) của chính công ty nhà nước TTL. Xưởng cất malt ở đây dựng năm 2008 và whisky của họ bán dưới tên Omar, có cả bản thùng bourbon lẫn thùng sherry. Hiện bên mình chưa nhập Omar, nên mục này mới chỉ có Kavalan; khi có lô Omar, chai sẽ hiện thẳng trong lưới phía trên. Đài Loan còn nổi tiếng với rượu cao lương Kim Môn, một loại rượu trắng nấu từ cao lương, khác hẳn whisky; xem bài rượu cao lương.

Bảng giá whisky Đài Loan

Giá dưới đây lấy từ trang sản phẩm, rẻ nhất lên đầu, tự đổi khi giá đổi.

Làm quà và cách uống

Làm quà Tết, trên web có hai mẫu hộp Tết là Classic 2.350.000đ và Triple Sherry Cask 2.850.000đ; đây là mẫu hộp năm 2025, bạn hỏi bên mình mẫu hộp đợt này trước khi đặt số lượng. Muốn đặt Kavalan cạnh Hibiki, Nikka để so giá, đọc gợi ý quà Tết Hibiki, Nikka, Kavalan.

Classic và Concertmaster rót trơn, hoặc thả một khối đá lớn. Ex-Bourbon Oak có thể pha với soda thành highball. Chai sherry đậm thì để uống sau bữa, cạnh sô-cô-la đen. Cất chai đứng, chỗ mát; Đài Loan hay Việt Nam đều nóng, nên đừng để chai cạnh cửa kính. Chai đã mở nên dùng hết trong khoảng mười hai tháng. Các nước làm whisky khác nằm ở trang chung whisky.

Xem toàn bộ bộ sưu tập rượu mạnh nhập khẩu tại VUACON.

Câu hỏi thường gặp

Xem thêm trong Rượu Whisky

• Whisky Single Malt Scotch
• Whisky Cask Strength
• Whisky Vintage / Đóng chai theo năm
• Whisky Blended Scotch
• Whisky khói
• Whisky Phiên bản giới hạn
• Whisky Nhật
• Whiskey Mỹ
• Whisky đóng chai độc lập
• Blended Whisky Nhật
• Whisky Bourbon
• Single Malt Whisky Nhật