bởi Tuấn – Vua Cồn
London Dry Gin là gì? London Dry Gin là một cách làm gin, không phải gin làm ở London. Theo quy định rượu mạnh của châu Âu (Quy định EU 2019/787), mọi mùi vị của London gin phải có được trong một lần cất lại cồn với thảo mộc thật; sau khi cất chỉ được thêm nước và tối đa 0,1 gam đường mỗi lít, không thêm màu, không thêm hương. Gin hiện đại (contemporary, hay New Western) thì không phải tên gọi pháp lý mà là một phong cách: bách xù lùi xuống, các mùi khác như dưa leo, hoa, trà, cam yuzu được đẩy lên.
Mục lục
- London Dry Gin là gì: Luật châu Âu chia gin làm ba bậc
- Vì sao lại gọi là London, và làm ở đâu cũng được
- Gin hiện đại (contemporary, New Western) là gì
- Uống thử để nhận ra hai kiểu
- Những chữ khác hay gặp trên nhãn gin
- Chai London Dry và gin hiện đại đang bán
- Câu hỏi thường gặp
- London Dry Gin có phải làm ở London không?
- Chữ dry trong London Dry Gin nghĩa là gì?
- London Dry Gin bao nhiêu độ?
- Hendrick's có phải London Dry Gin không?
- Người mới uống gin nên chọn London Dry hay gin hiện đại?
Trên kệ rượu gin bên mình, hai nhóm này nằm cạnh nhau và giá không chênh nhiều, nên khách hay hỏi “chai nào là London Dry, chai nào là gin mới”. Đọc nhãn đúng sẽ giúp bạn biết trước ly gin tonic của mình sẽ ra vị gì.
London Dry Gin là gì: Luật châu Âu chia gin làm ba bậc
Quy định EU 2019/787 xếp gin thành ba bậc, càng lên cao càng chặt. Cả ba đều phải có bách xù (Juniperus communis) là mùi chủ đạo và đóng chai từ 37,5% cồn trở lên.
| Bậc | Cách tạo mùi | Được thêm gì sau đó | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Gin | Thêm hương liệu tự nhiên vào cồn nông nghiệp, không bắt buộc cất lại | Hương, màu, đường được phép | Bậc dễ nhất |
| Distilled gin | Cất lại cồn nông nghiệp (từ 96%) với bách xù và thảo mộc | Vẫn được thêm hương sau khi cất | Nhiều gin hiện đại nằm ở bậc này |
| London gin (London Dry Gin) | Toàn bộ mùi đến từ một lần cất lại trong nồi truyền thống, rượu ra từ 70% cồn trở lên | Chỉ nước và tối đa 0,1 g đường/lít; không màu, không hương | Cồn gốc phải rất sạch, methanol tối đa 5 g/hl cồn nguyên chất; được thêm chữ “dry” |
Nói gọn: muốn ghi chữ London trên nhãn, nhà làm phải bỏ hết thảo mộc vào nồi trước khi cất và chịu kết quả của lần cất ấy. Không được cất xong rồi pha thêm tinh dầu cho thơm. Chữ “dry” ở đây nghĩa là gần như không đường, không liên quan tới độ cồn.
Vì sao lại gọi là London, và làm ở đâu cũng được
Thế kỷ 18, gin ở Anh thường được pha đường để che mùi cồn thô, kiểu này về sau gọi là Old Tom. Khi nồi cất liên tục ra đời (các bản năm 1826 và 1831), người Anh có cồn sạch, không cần đường nữa, và kiểu gin khô gắn với các nhà cất ở London thành hình vào cuối thế kỷ 19. Cái tên ở lại, còn ràng buộc địa lý thì không: London gin là chuẩn sản xuất, không phải chỉ dẫn địa lý.
Ví dụ ngay trên kệ: Gin Tanqueray London Dry Gin 420.000đ và Gin Gordon’s London Dry Gin 320.000đ mang chữ London nhưng nhà cất của chúng nằm ở Scotland. Ngược lại, Gin Beefeater 400.000đ và Rượu Sipsmith London Dry Gin 750.000đ vẫn được cất ở chính London. Hai cặp này cùng một chuẩn, khác nhau ở công thức thảo mộc của từng nhà.
Gin hiện đại (contemporary, New Western) là gì
Từ cuối thập niên 1990 và đầu 2000, nhiều nhà cất ở Mỹ, Scotland, Úc, Nhật bắt đầu làm gin mà bách xù chỉ là một giọng trong dàn, không phải giọng chính. Giới pha chế gọi nhóm này là New Western hoặc contemporary gin; Aviation của Oregon hay được nhắc là một trong những chai đi đầu. Đây là tên phong cách, không có định nghĩa pháp lý riêng, nên một chai gin hiện đại có thể nằm ở bậc gin, distilled gin, thậm chí vẫn đạt chuẩn London nếu nhà làm cất đủ một lần.
Ví dụ dễ hiểu nhất là Rượu Gin Hendrick’s 990.000đ: hãng thêm tinh chất dưa leo và cánh hoa hồng sau khi cất, nên chai này không được ghi London Dry. Roku Gin Gin Nhật 650.000đ của Suntory dùng sáu thảo mộc Nhật như hoa và lá anh đào, yuzu, trà sencha, gyokuro, tiêu sansho. Gin Monkey 47 1.450.000đ của vùng Rừng Đen nước Đức thì đúng như tên, 47 loại thảo mộc và 47% cồn. Các chai này vẫn có bách xù, chỉ là bạn ngửi thấy nó sau cùng.
Uống thử để nhận ra hai kiểu
| Điểm so | London Dry | Gin hiện đại |
|---|---|---|
| Mùi đầu | Bách xù, nhựa thông, vỏ chanh | Mùi riêng của nhà: dưa leo, hoa, trà, yuzu, ớt tiêu |
| Vị | Khô, sắc, cay nhẹ hạt mùi | Mềm hơn, có chai hơi ngọt hoặc béo |
| Màu | Luôn trong suốt | Phần lớn trong, có chai hồng hoặc vàng do thêm sau |
| Hợp nhất với | Dry Martini, Negroni, gin tonic cổ điển | Gin tonic ít đường, ly nhiều đá, trang trí theo mùi chính |
| Ai nên chọn | Người thích gin “ra gin”, hay pha cocktail kinh điển | Người mới, sợ mùi thông, thích uống nhẹ nhàng |
Cách mình hay gợi ý cho khách: pha hai ly gin tonic cùng tỉ lệ, một bằng Beefeater, một bằng Hendrick’s. Ly đầu khô và mát kiểu quán Anh, ly sau thơm dưa leo và hoa, trang trí lát dưa leo thay cho chanh. Uống một ngụm mỗi ly là đủ thấy hai trường phái, không cần uống nhiều.
Những chữ khác hay gặp trên nhãn gin
Ngoài London Dry, vài chữ trên nhãn cũng nói lên phong cách. Gin Plymouth 800.000đ từng là chỉ dẫn địa lý riêng của thành phố cảng Plymouth (nay đã hết hiệu lực). Navy Strength là gin cồn cao, thường quanh 57%, như Rượu gin Four Pillars Navy Strength 1.200.000đ. Chữ “Dry Gin” không kèm London, như The Botanist ghi Islay Dry Gin hay các chai gin Việt ghi Vietnam Dry Gin, chỉ cho biết gin ít đường; nó không hứa chuẩn London.
Old Tom là kiểu gin ngọt hơn của thế kỷ 18, ngày nay chỉ còn vài nhà làm lại và cũng không có định nghĩa pháp lý. Nếu nhãn ghi “flavoured gin” hoặc có màu hồng, đó gần như chắc chắn là gin thêm hương sau khi cất.
Chai London Dry và gin hiện đại đang bán
Mục gin bên mình có 142 chai, giá từ 275.000đ tới 2,48 triệu. Bảng dưới là những chai đại diện cho từng nhóm, xếp theo kiểu chứ không theo giá:
| Chai | Nhóm | Nước | Dung tích |
|---|---|---|---|
| Gin Beefeater | London Dry | Anh | 700ml |
| Rượu Sipsmith London Dry Gin | London Dry | Anh | 700ml |
| Gin Tanqueray London Dry Gin | London Dry | Scotland | 750ml |
| Gin Gordon’s London Dry Gin | London Dry | Scotland | 700ml |
| Rượu Gin Hendrick’s | Hiện đại, thêm hương sau khi cất | Scotland | 700ml |
| Roku Gin Gin Nhật | Hiện đại, thảo mộc Nhật | Nhật Bản | 700ml |
| Gin Monkey 47 | Hiện đại, 47 thảo mộc | Đức | 500ml |
Mới tập uống gin thì bắt đầu từ một chai London Dry giá dễ để biết “gốc” của gin ra sao, rồi mới thử chai hiện đại để thấy khác biệt. Muốn hiểu gin từ đầu, đọc thêm bài gin là gì; còn nếu bạn đang nhắm Tanqueray thì có bài riêng về giá và các loại Tanqueray.
Cần giữ chai hoặc hỏi chai nào hợp kiểu cocktail bạn hay pha, nhắn Zalo 038.737.6666 hoặc ghé 38 Trần Cung, Nghĩa Đô, Cầu Giấy, Hà Nội. Phí giao tính theo ứng dụng giao hàng.
Câu hỏi thường gặp
London Dry Gin có phải làm ở London không?
Không. London gin là chuẩn sản xuất của châu Âu, làm ở nước nào cũng được miễn đúng cách cất. Tanqueray và Gordon’s ghi London Dry nhưng được cất ở Scotland.
Chữ dry trong London Dry Gin nghĩa là gì?
Dry nghĩa là gần như không đường: sau khi cất chỉ được thêm tối đa 0,1 gam đường mỗi lít. Chữ này không nói về độ cồn.
London Dry Gin bao nhiêu độ?
Luật châu Âu cho phép từ 37,5% trở lên. Phần lớn chai trên kệ nằm trong khoảng 37,5–47%, chai Navy Strength cao hơn, thường quanh 57%. Số chính xác in trên nhãn từng chai.
Hendrick's có phải London Dry Gin không?
Không. Hendrick’s thêm tinh chất dưa leo và cánh hoa hồng sau khi cất, nên không đạt chuẩn London gin. Nó thuộc nhóm gin hiện đại.
Người mới uống gin nên chọn London Dry hay gin hiện đại?
Nếu sợ mùi thông, chọn gin hiện đại như Hendrick’s hay Roku pha tonic. Nếu muốn biết vị gin gốc, hay pha Martini, Negroni, chọn một chai London Dry như Beefeater hoặc Tanqueray.
