bởi Tuấn – Vintage Team
Rượu vang là nước nho lên men, không chưng cất nên độ cồn thường chỉ 12–14,5%. Các loại phổ biến gồm vang đỏ, vang trắng, vang hồng, vang sủi như Champagne, Prosecco, và vang ngọt, vang cường hoá như Port, Sherry. Mới uống thì bên mình hay gợi ý vang hồng, vang trắng tươi hoặc Moscato; thử vang đỏ thì chọn Merlot, Pinot Noir tầm 400–700 nghìn.
Mục lục
Rượu vang có hàng trăm cách gọi: vang đỏ, vang trắng, vang hồng, Champagne, Prosecco, Port, Moscato… nên người mới nhìn vào kệ vang rất dễ rối. Bài này mình gom lại cho gọn: rượu vang là gì, có những loại nào, khác nhau ở đâu, và chọn thế nào. Số liệu trong bài lấy từ 8.623 chai rượu vang đang niêm yết trên VUACON, để bạn thấy thị trường thật đang có gì, chứ không chỉ là lý thuyết.
Rượu vang là gì?
Rượu vang là rượu làm từ nước nho lên men. Nấm men ăn đường trong nho và biến nó thành cồn, vậy thôi, không chưng cất như rượu mạnh. Vì chỉ lên men nên độ cồn của vang thấp hơn nhiều: trong 8.284 chai vang có ghi độ cồn trên web, độ cồn giữa là 13,5%, phần lớn nằm trong khoảng 12–14,5%. Nhẹ nhất là Moscato d’Asti chỉ khoảng 5%; mạnh nhất là vang cường hoá như Port, Sherry, được thêm rượu mạnh nên lên tới khoảng 20%.
Mùi vị của một chai vang đến từ ba thứ chính: giống nho, nơi trồng (đất, khí hậu) và cách làm (ủ thùng gỗ hay bồn thép, ủ bao lâu). Đó là lý do cùng một giống nho, trồng ở Pháp và ở Chile lại cho vang khác nhau, giá cũng khác hẳn.
Các loại rượu vang, nhìn nhanh
| Loại | Làm thế nào | Số chai trên web | Giá giữa |
|---|---|---|---|
| Vang đỏ | Nho đỏ lên men cùng vỏ, vỏ cho màu và vị chát | 5.123 | 1,27 triệu |
| Vang trắng | Ép lấy nước, bỏ vỏ rồi mới lên men | 2.397 | 950.000đ |
| Vang sủi, Champagne | Lên men lần hai để giữ bọt khí | 719 | 995.000đ |
| Vang hồng (rosé) | Nho đỏ ngâm vỏ rất ngắn, vài giờ | 220 | 660.000đ |
| Vang ngọt | Giữ lại một phần đường tự nhiên của nho | 193 | 720.000đ |
| Vang cường hoá (Port, Sherry) | Thêm rượu mạnh vào vang | 62 | 1,26 triệu |
Vang đỏ
Gần 6 trên 10 chai vang trên web là vang đỏ (xem rượu vang đỏ ngon). Vang đỏ có vị chát nhẹ đến đậm, đến từ tanin trong vỏ và hạt nho (xem tanin là gì). Hai giống nho đỏ quen thuộc nhất là Cabernet Sauvignon và Pinot Noir: Cabernet đậm, chát rõ, mùi trái cây đen; Pinot Noir nhẹ hơn, thanh hơn, mùi anh đào. Tìm hiểu kỹ ở bài các giống nho vang đỏ.
Vang trắng
Vang trắng được ép bỏ vỏ trước khi lên men nên gần như không chát, vị chua tươi hơn. Chardonnay là giống nho trắng nhiều nhất trên web (1.261 chai), từ kiểu tươi mát đến kiểu ủ gỗ béo ngậy; Sauvignon Blanc thì chua sắc, thơm cỏ và chanh leo. Xem vang trắng Sauvignon Blanc và Chardonnay.
Vang sủi và Champagne
Vang sủi có bọt vì được lên men lần hai trong môi trường kín, khí CO2 sinh ra bị giữ lại trong rượu. Champagne lên men lần hai ngay trong từng chai nên tốn công, giá cao; Prosecco của Ý lên men lần hai trong bồn lớn nên rẻ hơn và thơm trái cây hơn. Đọc thêm Prosecco khác Champagne thế nào và Champagne hồng là gì.
Vang hồng
Vang hồng làm từ nho đỏ nhưng chỉ ngâm vỏ vài giờ, đủ để có màu hồng nhạt, vị tươi như vang trắng mà có chút trái cây đỏ. Đây là nhóm giá mềm nhất, giá giữa chỉ 660.000đ, hợp uống mát ngày nóng. Xem rượu vang hồng là gì.
Vang ngọt và vang cường hoá
Vang ngọt giữ lại một phần đường của nho, có loại nhẹ và tươi như Moscato d’Asti, có loại đậm đặc như Sauternes làm từ nho nhiễm nấm quý Botrytis. Vang cường hoá thì được thêm rượu mạnh: Port của Bồ Đào Nha ngọt, đậm; Sherry của Tây Ban Nha có loại khô, có loại ngọt. Cả hai nhóm hợp uống với tráng miệng, phô mai. Xem rượu vang ngọt là gì.
Vang của nước nào?
Pháp chiếm nhiều nhất trên web với 3.622 chai, và cũng đắt nhất (xem rượu vang đắt nhất thế giới), giá giữa 1,87 triệu, vì có những vùng danh tiếng như Bordeaux, Burgundy, Champagne (xem phân hạng Bordeaux 1855, vang Burgundy). Ý đứng thứ hai với 1.672 chai. Vang Chile và Úc rẻ hơn hẳn, giá giữa 610.000đ và 790.000đ, dễ uống, nhiều trái cây. Ngoài ra còn vang Tây Ban Nha, Mỹ, Argentina, New Zealand, Nam Phi… Chi tiết giá theo từng nước có ở bài giá các loại rượu vang; muốn đọc riêng từng nước thì xem vang Tây Ban Nha, vang Úc, vang Mỹ.
Mới uống vang nên chọn loại nào?
Nếu chưa quen vị chát, bắt đầu từ vang hồng, vang trắng tươi hoặc một chai Moscato ngọt nhẹ. Muốn thử vang đỏ thì chọn loại mềm như Merlot, Pinot Noir, hoặc vang Chile, Úc nhiều trái cây, tầm 400.000–700.000đ là đủ ngon. Khi đã quen, lúc đó mới nên thử vang Pháp, Ý có tên vùng, tên làng. Còn đi tiệc, kỷ niệm thì một chai vang sủi luôn làm không khí vui hơn.
Uống vang ngon hơn hẳn khi đúng nhiệt độ: vang đỏ khoảng 16–18°C, vang trắng và vang hồng 8–12°C, vang sủi lạnh hơn nữa (xem nhiệt độ phục vụ vang). Muốn tập nếm thì đọc cách nếm rượu vang 5 bước. Còn chai đã mở, chưa mở để được bao lâu thì xem rượu vang có hạn sử dụng không.
Tóm lại
Rượu vang là nước nho lên men, phần lớn khoảng 13,5% cồn. Khác nhau giữa vang đỏ, trắng, hồng, sủi, ngọt chủ yếu nằm ở cách xử lý vỏ nho và cách lên men; còn khác nhau về vị và giá thì đến từ giống nho và vùng trồng. Bạn chỉ cần nhớ mình thích vị nào (chát, tươi, ngọt hay có bọt), phần còn lại là chọn nước và tầm giá. Toàn bộ các dòng bên mình đang có nằm ở trang rượu vang nhập khẩu; các chai có thể đặt tại VUACON (vui lòng liên hệ để xác nhận tình trạng hàng).
Rượu bia có hại cho sức khoẻ. Không lái xe sau khi uống rượu bia. Chỉ dành cho người từ 18 tuổi trở lên.
Đọc thêm: Những Bí Mật Thú Vị Về Rượu Vang Có Thể Bạn Chưa Biết.
