bởi Tuấn – Vintage Team
Calvados là rượu mạnh chưng cất từ rượu táo lên men (có thể thêm lê), làm ở vùng Normandy, tây bắc nước Pháp, và phải ủ trong thùng gỗ sồi ít nhất hai năm mới được bán. Năm 2026 là một năm khó với loại rượu này: doanh số 2025 giảm 5,6%, và tới cuối tháng 9/2026 liên ngành cider Pháp ước tính vụ táo làm cider giảm khoảng một nửa so với năm 2025. Người anh em Armagnac ở tây nam nước Pháp cũng không dễ thở hơn, vì vướng cùng lúc thuế 15% của Mỹ và thuế chống bán phá giá brandy của Trung Quốc.
Mục lục
- Rượu Calvados là gì
- Rượu Calvados 2025: bán ít hơn nhưng chưa gãy
- Vụ táo Normandy: năm 2025 được mùa, năm 2026 mất nửa
- Calvados Pays d’Auge của Château du Breuil
- Armagnac giữa thuế Mỹ và thuế brandy ở Trung Quốc
- Bas-Armagnac của nhà Delord và Château de Laubade
- Câu hỏi thường gặp về rượu Calvados và Armagnac
- Calvados bao nhiêu độ, uống thế nào?
- Vụ táo 2026 mất mùa thì giá rượu Calvados có tăng không?
- Calvados khác Armagnac ở điểm nào?
- Thuế Trung Quốc với brandy châu Âu có áp lên Calvados không?
Rượu Calvados là gì
Calvados có ba vùng tên gọi được bảo hộ (AOC), luật mỗi vùng khác nhau. AOC Calvados rộng nhất, cách chưng cất không bắt buộc, phần lớn dùng nồi cột. Calvados Pays d’Auge khắt khe nhất: bắt buộc chưng cất hai lần trong nồi đồng, giống cách làm Cognac, và cider phải lên men ít nhất sáu tuần. Calvados Domfrontais phải có ít nhất 30% lê, chưng cất bằng nồi cột và ủ tối thiểu ba năm. Theo IDAC, hội đồng liên ngành của Calvados, hiện có khoảng 300 nhà chưng cất lớn nhỏ trong cả ba vùng.
Chữ ghi trên nhãn cho biết rượu trẻ nhất trong chai đã nằm thùng bao lâu:
| Nhãn ghi | Rượu trẻ nhất trong chai đã ủ ít nhất |
|---|---|
| Fine, VS, Trois étoiles, Trois pommes | 2 năm |
| Vieux, Réserve | 3 năm |
| VO, Vieille Réserve, VSOP | 4 năm |
| XO, Extra, Napoléon, Hors d’Âge, Très Vieille Réserve | 6 năm |
Chai ghi số năm như 8, 12, 15, 20 năm thì con số đó là tuổi của phần rượu trẻ nhất. Ở Normandy người ta còn có tục “trou normand”: uống một ngụm Calvados giữa các món trong bữa tiệc dài cho dễ ăn tiếp.
Các chai Calvados đang niêm yết trên web, xếp từ giá thấp tới cao:
| Sản phẩm | Dung tích | Độ cồn | Giá niêm yết |
|---|---|---|---|
| Boulard Grand Solage Calvados | 700ml | 40% | 850.000đ |
| Pere Magloire Fine VS Calvados | 700ml | 40% | 1.260.000đ |
| Drouin Le Blanc de Normandy Calvados | 700ml | 40% | 1.280.000đ |
| Chateau Du Breuil Fine Calvados Pays d’Auge | 750ml | 40% | 1.330.000đ |
| Christian Drouin Selection Calvados | 700ml | 40% | 1.580.000đ |
| Christian Drouin Reserve de Fiefs Pays DAuge Calvados | 750ml | 40% | 2.280.000đ |
| Calvados Lecompte 5 năm | 700ml | 40% | 2.550.000đ |
| Pere Magloire XO Calvados | 700ml | 40% | 2.830.000đ |
| Rượu Chateau du Breuil Reserve du Chateau 8 năm – Calvados | 700ml | 40% | 3.090.000đ |
| Chateau du Breuil Millesime 2002 – Calvados | 700ml | 41% | 3.780.000đ |
| Chateau du Breuil 12 năm – Calvados | 700ml | 41% | 3.990.000đ |
| Chateau du Breuil Millesime 2014 Calvados | 700ml | 41% | 4.040.000đ |
| Chateau du Breuil 15 năm – Calvados | 700ml | 41% | 4.540.000đ |
| Chateau du Breuil 20 năm – Reserve des Seigneurs XO Calvados | 750ml | 41% | 6.140.000đ |
Rượu Calvados 2025: bán ít hơn nhưng chưa gãy
Số liệu IDAC công bố ngày 3/3/2026 cho thấy cả năm 2025 Calvados bán được 4.348.000 chai, giảm 5,6%. Pháp vẫn là thị trường lớn nhất với 2,25 triệu chai nhưng giảm 7,8%. Xuất khẩu được 2,1 triệu chai, gần một nửa tổng số; trong đó Liên minh châu Âu chiếm 70%, Bắc Âu và Đông Âu được IDAC nhắc là còn tăng. Mỹ gần như đứng yên dù phải chịu thuế mới, còn Nhật Bản tăng trở lại rõ.
Chi tiết đáng để ý nằm ở bảng chia theo vùng. Phần giảm gần như dồn hết vào AOC Calvados thường, mất khoảng 9,6%. Trong khi đó Pays d’Auge, vùng chưng cất hai lần và thường đắt hơn, lại tăng khoảng 4,5%, còn Domfrontais tuy nhỏ nhưng tăng hơn 15%. Nhìn vào đó thì có vẻ người uống bớt mua chai rẻ chứ chưa bỏ những chai làm kỹ hơn.
Người đứng đầu nhánh Calvados của IDAC là ông Guillaume Drouin, của nhà Christian Drouin ở Pays d’Auge. Ông cho rằng ngành đứng được nhờ hai chân: xuất khẩu chủ yếu sang châu Âu và thị trường Pháp chịu đổi cách bán, nhất là bán thẳng cho khách du lịch ghé thăm các điền trang ở Normandy.
Chai dễ làm quen nhất của nhà này là Christian Drouin Selection Calvados, chai 700ml, 40%, phối rượu táo với rượu lê, ủ trong thùng gỗ cũ nên giữ mùi táo mới cắt, lê và vani. Nhà Drouin gợi ý uống với tonic hoặc soda, đá và một lát táo, giá đang niêm yết 1.580.000đ.
Vụ táo Normandy: năm 2025 được mùa, năm 2026 mất nửa
Năm 2025 là một năm táo rất tốt ở Normandy, nên vụ 2026 vốn đã được dự đoán là năm ít quả. Nhưng hạn hán và nắng nóng mùa hè làm mọi chuyện tệ hơn nhiều. Giữa tháng 9/2026, Unicid (liên ngành cider của Pháp) ước tính sản lượng táo làm cider giảm khoảng 30% so với 2025, có nơi tới 50%. Ngày 28/9, Unicid hạ tiếp dự báo xuống mức giảm khoảng 50% và gọi đây là một trong những vụ kém nhất ngành cider Pháp từng gặp. Ngay từ đầu tháng 8, nông dân ở tỉnh Manche đã kể táo sớm rụng khi còn nhỏ, không lớn thêm được.
Với người uống ở Việt Nam, cần hiểu đúng một điều: Calvados phải ủ trong gỗ sồi ít nhất hai năm mới được bán, nên vụ táo 2026 chỉ lộ ra ở các chai trẻ sớm nhất từ năm 2028. Những chai 8 năm, 15 năm đang bán hiện nay đều làm từ táo của những vụ cũ, không liên quan trực tiếp tới đợt hạn hán này.
Calvados Pays d’Auge của Château du Breuil
Château du Breuil là lâu đài ở làng Breuil-en-Auge, ngay giữa vùng Pays d’Auge, và có dải tuổi rượu khá rộng. Bản trẻ nhất là Chateau Du Breuil Fine Calvados Pays d’Auge, ủ khoảng hai năm, chai 750ml, 40%, thơm táo nướng, lê, chút thảo mộc; nhẹ nên hợp pha với tonic hay nước táo, giá đang niêm yết 1.330.000đ.
Lên một bậc là Rượu Chateau du Breuil Reserve du Chateau 8 năm – Calvados, ủ tối thiểu 8 năm, mùi táo nướng, vani, caramel nhẹ, có chút violet. Rượu mượt, đã bớt gắt của bản trẻ mà vẫn còn mùi táo, giá 3.090.000đ. Muốn uống nguyên chất thì nên lên Chateau du Breuil 15 năm – Calvados, 41%, màu hổ phách nhạt, thơm hoa táo, kẹo táo, gỗ đàn hương, vào miệng giống bánh táo nướng, hậu có vani và nougat, giá 4.540.000đ.
Muốn xem thêm các nhà khác như Père Magloire, Boulard hay Lecompte, có thể vào mục rượu Calvados để so giá và tuổi rượu.
Armagnac giữa thuế Mỹ và thuế brandy ở Trung Quốc
Armagnac là brandy làm từ nho ở vùng Gascony, tây nam nước Pháp, phần lớn cất một lần bằng nồi cột kiểu Armagnac. Ai chưa rõ khác Cognac thế nào có thể đọc bài rượu Armagnac là gì trước.
Năm 2025 khó với Armagnac ở cả hai đầu. Từ tháng 8/2025, theo thoả thuận khung giữa Mỹ và EU, rượu vang và rượu mạnh châu Âu vào Mỹ chịu thuế 15%, không được miễn như giới làm rượu mong. Từ tháng 4/2025, giám đốc BNIA (cơ quan liên ngành Armagnac) là ông Olivier Goujon đã than với báo chí rằng ngành chưa thoát khỏi vụ thuế ở Trung Quốc thì lại sắp vướng vào chuyện với thị trường lớn còn lại là Mỹ. Ông Jérôme Delord, người làm Armagnac ở Lannepax, bình thản hơn: lo thì có lo, nhưng đây không phải lần đầu ngành gặp chuyện khó.
Ở Trung Quốc, Bộ Thương mại ra kết luận cuối vụ chống bán phá giá brandy châu Âu vào ngày 4/7/2025, áp thuế từ 27,7% tới 34,9% trong năm năm, tính từ 5/7/2025. Vụ việc nhắm vào brandy cất từ vang nho đóng trong vật chứa dưới 200 lít, tức Cognac, Armagnac và các loại brandy nho khác. Doanh nghiệp nào cam kết giữ giá bán tối thiểu thì được miễn. Calvados làm từ táo nên nằm ngoài phạm vi vụ này.
Kết quả là theo FEVS (liên đoàn các nhà xuất khẩu vang và rượu mạnh Pháp), xuất khẩu Armagnac năm 2025 chỉ còn 16 triệu euro, giảm 13%.
Bas-Armagnac của nhà Delord và Château de Laubade
Nhà Delord ở Lannepax, giữa vùng Bas-Armagnac, là gia đình của ông Jérôme Delord nhắc ở trên.
Delord 20 năm có rượu trẻ nhất đã nằm thùng ít nhất 20 năm. Mùi vani, bánh brioche, mận khô, vào miệng có quế, mơ khô, sô cô la đen và lớp rancio của rượu ủ lâu. Chai 700ml, 40%, đựng trong hộp gỗ mộc có niêm sáp đỏ, giá đang niêm yết 3.420.000đ.
Château de Laubade thuộc gia đình Lesgourgues, nổi tiếng với dòng Armagnac ghi năm cất, tức toàn bộ rượu trong chai cất từ nho của đúng một vụ. Laubade 1984 làm từ Baco, Colombard và Folle Blanche, mỗi giống cất riêng, màu hổ phách sáng, nổi vani và gỗ mịn, giá 6.500.000đ. Rượu Chateau Laubade Bas Armagnac 1978 màu gỗ gụ đậm, mùi mơ sấy, anh đào phủ sô cô la, thoảng da thuộc, giá 9.000.000đ. Laubade 1969 Bas Armagnac là chai 500ml, hộp gỗ ghi Millésime 1969, kiểu rượu già với mận khô, vỏ quýt ngâm đường, gỗ sồi rang, giá 9.000.000đ.
Ba chai này hợp làm quà cho người sinh đúng năm 1969, 1978 hay 1984. Xem thêm các chai rượu Armagnac khác trong cùng mục.
Câu hỏi thường gặp về rượu Calvados và Armagnac
Calvados bao nhiêu độ, uống thế nào?
Các chai Calvados đang có trên web đều khoảng 40 đến 41%. Bản trẻ như Fine hay Selection hợp pha với tonic, soda hoặc nước táo, thêm đá. Bản 8 năm trở lên nên uống nguyên chất ở nhiệt độ phòng, rót ít vào ly tulip nhỏ như uống Cognac.
Vụ táo 2026 mất mùa thì giá rượu Calvados có tăng không?
Chưa thể nói chắc. Calvados phải ủ ít nhất hai năm, nên táo vụ 2026 chỉ vào chai sớm nhất từ năm 2028. Các chai lâu năm làm từ những vụ cũ, giá phụ thuộc nhiều hơn vào tỷ giá, thuế và chi phí nhập khẩu.
Calvados khác Armagnac ở điểm nào?
Calvados cất từ rượu táo (có thể thêm lê) ở Normandy. Armagnac cất từ vang nho ở Gascony. Calvados Pays d’Auge cất hai lần trong nồi đồng, còn Armagnac phần lớn cất một lần bằng nồi cột nên giữ nhiều mùi nặng hơn.
Thuế Trung Quốc với brandy châu Âu có áp lên Calvados không?
Không. Vụ chống bán phá giá kết luận tháng 7/2025 chỉ nhắm vào brandy cất từ vang nho đóng trong vật chứa dưới 200 lít, tức Cognac, Armagnac và brandy nho khác.
Calvados giữ được thị trường ngoài nước và chai ngon vẫn bán tốt, nhưng vụ táo 2026 thất thu sẽ là chuyện của vài năm tới. Armagnac thì mất tiền xuất khẩu vì thuế ở cả Mỹ lẫn Trung Quốc. Với người mua ở Việt Nam, những chai ủ lâu năm hiện nay vẫn là rượu của những vụ cũ, nên chưa cần vội. Anh chị cần chọn chai theo năm sinh hay theo khẩu vị thì cứ gọi bên mình.
Rượu bia có hại cho sức khoẻ. Đã uống rượu bia thì không lái xe.
