bởi Tuấn – Vintage Team
Không có tủ chuyên dụng, bạn vẫn giữ được chai vang tốt tại nhà nếu tìm được một chỗ tối, mát và nhiệt độ ít thay đổi, rồi đặt chai nút bần nằm ngang. Cái khó ở nhà mình là nhiệt độ, nên phần lớn bài này nói về cách chọn chỗ và biết lúc nào thì nên nghĩ tới tủ.
Mục lục
- Ba yếu tố quan trọng nhất
- Vị trí đặt chai trong nhà
- Có nên để vang trong tủ lạnh thường
- Khi nào nên nghĩ tới tủ hoặc hầm
- Dấu hiệu chai đã bị bảo quản sai
- Câu hỏi thường gặp
- Để rượu vang ở nhiệt độ phòng có sao không?
- Đặt chai đứng có được không?
- Đã mở chai rồi thì giữ thế nào?
- Có cần máy đo nhiệt độ, độ ẩm không?
Ba yếu tố quan trọng nhất
Yếu tố đầu tiên là nhiệt độ ổn định. Hiệp hội người tiêu dùng Which? của Anh khuyên để lâu dài thì giữ vang quanh 13°C, còn cất trong vài tuần tới vài tháng thì khoảng 7 đến 18°C vẫn chấp nhận được, và tránh chỗ có nguy cơ lên trên 20°C. Quan trọng không kém con số là sự ổn định: nóng lạnh thất thường làm rượu nở ra co lại, đẩy nút bần và để không khí lọt vào.
Thứ hai là ánh sáng. Ánh nắng làm mùi vị vang xấu đi, và vang trắng đựng chai thủy tinh trong là loại dễ bị ảnh hưởng nhất. Vì vậy chỗ cất nên tối, hoặc ít nhất là chai không bị nắng chiếu vào.
Thứ ba là độ ẩm vừa phải. Which? đưa ra khoảng 50 đến 80%, lý tưởng quanh 70%, để nút bần không khô và co lại. Họ cũng lưu ý phần lớn nhà ở đã nằm trong khoảng này, nên độ ẩm chỉ thật sự đáng lo khi bạn định cất rất lâu. Ở Việt Nam, nhà thường ẩm, chuyện cần để ý ngược lại là ẩm quá gây mốc nhãn.
Vị trí đặt chai trong nhà
Gầm cầu thang, tủ quần áo ít dùng, hoặc góc phòng khách tránh xa bếp và cửa sổ đều là lựa chọn khả thi. Which? cũng nhắc tới tủ tối dưới gầm cầu thang và khuyên tránh xa bếp, lò sưởi. Ở nhà phố Việt Nam, bạn nên ưu tiên tầng thấp, tường không hướng tây, phòng ít người ra vào. Tầng thượng và phòng sát mái tôn là chỗ tệ nhất vì chiều hè nóng lên rất nhanh.
Chai đóng nút bần tự nhiên nên đặt nằm ngang để rượu luôn chạm vào nút, tránh nút bị khô. Chai nắp vặn hoặc nút tổng hợp thì không bắt buộc, nhưng nằm ngang vẫn gọn và dễ lấy. Một giá gỗ đơn giản hay chính thùng carton của nhà sản xuất cũng đủ dùng.
Ngoài ra nên tránh rung động. Máy giặt, loa lớn hay máy nén tủ lạnh rung liên tục không tốt cho vang để lâu. Vì thế nóc tủ lạnh, chỗ nhiều nhà hay để chai vang cho tiện, lại là chỗ nên tránh vì vừa rung vừa ấm.
Có nên để vang trong tủ lạnh thường
Tủ lạnh gia đình dùng được trong vài ngày hoặc vài tuần, ví dụ chai vang trắng, vang sủi bạn định mở cuối tuần. Để lâu thì không nên, vì không khí lạnh và khô làm khô nút bần, mùi thức ăn có thể ảnh hưởng tới rượu. Lấy chai ra khỏi tủ một lúc trước khi uống để rượu ấm lên vừa phải. Bạn có thể xem mức nên rót ở bài nhiệt độ phục vụ rượu vang đúng chuẩn.
Khi nào nên nghĩ tới tủ hoặc hầm
Nếu bạn chỉ mua vài chai để uống trong một hai tháng, một góc tối mát trong nhà là đủ. Nhưng nếu bắt đầu giữ chai đắt tiền, chai định để nhiều năm, hoặc nhà không có chỗ nào mát quanh năm, thì tủ bảo quản đáng tiền hơn bạn nghĩ. Chai vang tốt như Chateau Le Bon Pasteur mà hỏng vì một mùa hè nóng thì phí hơn nhiều so với tiền mua tủ. Muốn làm hẳn một góc cất rượu, bạn tham khảo bài thiết kế hầm rượu tại nhà.
Với những chai uống hằng ngày như Rượu vang Mezzacorona Cabernet Sauvignon hay Rượu vang Mezzacorona Sauvignon Blanc, cách hợp lý là mua vừa đủ dùng và uống trong vài tháng, không cần đầu tư chỗ cất cầu kỳ.
Dấu hiệu chai đã bị bảo quản sai
Nút bần nhô lên khỏi cổ chai, rượu rỉ ra quanh nút hoặc dính vệt trên nhãn là dấu hiệu chai đã từng bị nóng. Vang đỏ ngả màu nâu gạch sớm, mùi chín nhũn như mứt nấu hoặc hơi giống rượu mùi cũng là dấu hiệu tương tự. Bài rượu vang bảo quản sai cách có bán được không nói kỹ hơn cách nhận biết.
Câu hỏi thường gặp
Để rượu vang ở nhiệt độ phòng có sao không?
Vài tuần ở phòng mát thì thường không sao. Vấn đề là nhiệt độ phòng ở nhiều nhà vào mùa hè vượt 20°C và lên xuống theo ngày, nên càng để lâu chai càng xuống. Nếu không có điều hòa, hãy uống sớm những chai vang nhẹ.
Đặt chai đứng có được không?
Với chai nắp vặn hoặc chai sẽ mở trong thời gian ngắn thì đứng cũng được. Chai nút bần tự nhiên cất lâu thì nên nằm ngang để nút không khô.
Đã mở chai rồi thì giữ thế nào?
Đậy nút lại, cho vào tủ lạnh và uống trong vài ngày. Cách giữ chi tiết có trong bài cách bảo quản rượu vang sau khi đã khui.
Có cần máy đo nhiệt độ, độ ẩm không?
Không bắt buộc nhưng nên có. Một nhiệt ẩm kế nhỏ đặt ở góc định cất rượu trong vài ngày sẽ cho bạn biết chỗ đó có thật sự mát và ổn định như mình nghĩ hay không.
Theo mình, những chỗ làm hỏng vang nhiều nhất trong nhà lại là chỗ tiện tay nhất: nóc tủ lạnh, tủ bếp gần bếp ga, giá sát cửa sổ. Chọn đúng một góc tối mát trong nhà quan trọng hơn mọi phụ kiện khác.
Rượu bia có hại cho sức khoẻ. Đã uống rượu bia thì không lái xe.
